Biz imzaları yox, əsərləri dərc edirik...

Gözüm yollarda qalanda – Sara İbarihimin hekayəsi
2169
25 Fevral 2021, 16:34
 Artkaspi.az saytı Sara İbrahimin "Gözüm yollarda qalanda" adlı hekayəsini təqdim edir:                   
 
  Bir zamanlar çox məşhur bir mahnı vardı. Radioda, televiziyada tez-tez bu mahnını səsləndirərdilər. Mahnının sözlərində  aşiq sevgilisini əsən  yellərdən, rüzgarlardan soraqlayıb xəbər alırdı. Sözləri təxminən beləydi: "Əsən yellər, əsən yellər, sevgilimdən mənə xəbər, solanda narın çiçəklər, gül yanağım solmasınmı”.
Məktəbimizdə fizika müəllimimiz həm də gözəl tar  çalırdı. Məktəbimizin tədbirlərində ifa edəndə tarın simlərindən qopan könül oxşayan nəğmələri dinləməkdən həzz alardıq.
 O, sonralar çalmağı, oxumağı bacaran istedadlı uşaqları bir yerə yığıb özfəaliyyət dərnəyi yaratdı. Bizim  sinfimizdən  iki nəfəri – Aliyə adlı sinif yoldaşımla məni  də həmin dərnəyə dəvət etmişdi.
Bayram tədbirlərinə bir ay qalmış məşqlərə başlayırdıq. Dərsdən sonra çalıb-oxuyan uşaqların səsi məktəbi başına götürərdi.
    Bəzən  elə olurdu ki, eyni mahnını  hamı oxumaq istəyirdi. Bu zaman "repertuar” üstündə qırğına çıxırdıq.
    Növbəti tədbirə hazırlaşırdıq. Ansamblın  rəhbəri üzünü bizə tutub kimin hansı mahnını oxuyacağıyla maraqlananda, hamıdan qabaq mən dilləndim: "mən "əsən yellər” i oxuyacağam”.
 Sakit, utancaq təbiətli Aliyə ondan heç gözləmədiyim inadkarlıqla:
– Bu mahnını mən oxuyacam! Müəllimlə bu barədə razılaşmışıq, – dedi.
    Üzümü sinəsinə sıxdığı tarını kökləyən müəllimə çevirdim. O, Aliyənin dediklərini təsdiq elədi:
  – O mahnını Aliyə oxuyacaq. Onun səsinə daha uyğundur, həm də səndən əvvəl o demişdi.
     Özümü bu mahnını oxumağa hazırladığımdan,başqası haqqında heç düşünmək də istəmirdim. Evdə  bütün günü səsimi başıma atıb  evdəkilərin də baş-qulağını aparmışdım. İndi mahnımı məndən alırdılar deyə, acıq edib məşqdən getdim. O gündən yaxın rəfiqəm olan Aliyədən incidim. Ondan kənar gəzirdim. Özü məni nə qədər danışdırmağa, mehribanlıq etməyə çalışsa da, onula barışmırdım. Mənim bu qədər inad etdiyimi görüb bir dəfə:
   – Mən başqa mahnı oxuyaram. Onu sən oxu, amma mənimlə danış, – dedi.
 
  

Ansamblın rəhbəri  də mənim tərslik etdiyimi görüb, həmin mahnını Aliyədən alıb mənə verəcəyini deyəndə, yumşaldım: "Daha istəmirəm, qoy Aliyə oxusun, mən başqa mahnı oxuyaram”.
     Bayram tədbirində hamı sırayla  səhnəyə çıxıb hazırladığı mahnını, ya da şeiri ifa edərək səhnəni tərk edirdi. Mənim çıxışım Aliyədən əvvəliydi. Həvəssiz növbəmi yola verib, zaldakı tamaşaçı uşaqların yanında yerimi tutdum. Aparıcı Aliyəni səhnəyə dəvət edib mikrofonu ona uzatdı.
    Aliyənin tən ortadan ayırıb hördüyü qoşa hörükləri, çəhrayıya çalan, bənizinə xüsusi gözəllik verən qapqara, yanağını döyən uzun kiprikli iri gözləri, geyindiyi ağ önlüklü məktəbli forması ona çox yaraşırdı. Onun gözləri həmişə məni cəlb edirdi. Qapqara gözləri bir az içəriyə batdığından, mənə köşək gözlərini xatırladırdı. Çəhrayıya çalan üzü mərmər kimi təmiziydi. Aliyə məktəbimizin gözüydü. Mülayim təbiətinə, mehribanlığına görə hamımız onu çox istəyirdik.
 O, oxumağa başlayanda zalda səs-küy kəsildi. Yanıqlı, ürəyəyatımlı səsiylə, boynunu azca yana əyib gözlərini yumaraq içdən, sanki oxuduğu bu qəmli mahnının sözlərini  yaşayırmış kimi, zaldakıları, onu müşaiyət edənləri unudub oxuyurdu:
 
           Dağları duman alanda,
           Gözüm yollarda qalanda,
           Yadıma səni salanda,
            Gözüm yaşla dolmasınmı...
 
Mahnı bitəndə zala bir anlıq sükut çökdü. Aliyənin cingiltili, yanıqlı səslə ifa etdiyi mahnı bizi sehirləmişdi. Qəfil qopan alqış sədaları divarları  titrətdi. Onu ən çox alqışlayanlardan biri də mən idim.
      Səhnədən düşüb mənə yaxınlaşdı. Qarşımda dayanmışdı. Mən  hələ də onunla danışmırdım. İndi hiss elədim ki, onun üçün nə qədər darıxmışam. Onu nə qədər sevdiyimi də indi anladım. Yox, onu nə qucaqlayıb bağrıma basdım, nə də gözəl yanaqlarından öpdüm. Günahsız, məsum baxışlarıyla məndən üzr istəyirmiş kimi baxan gözlərinə baxıb sadəcə gülümsədim. Biz onunla belə barışdıq.
  O gündən sonra Aliyəylə dostluğumuz daha da möhkəmləndi. O, məndən heç nəyi gizlətmirdi. Sirlərini yalnız mənə etibar edirdi.
   Sonuncu tədbirdəki möhtəşəm ifadan sonra Aliyə hamımızın gözündə başqalamış,məktəbimizin ulduzuna çevrilmişdi.Son zamanlar onda  bir dəyişiklik hiss edirdim. Çox şən olmuşdu. Gözlərində bir parıltı,sevinc hiss olunurdu.
   Bir dəfə dərsdən çıxıb evə gedəndə, çantasından dörd qatlanmış bir kağız çıxardıb mənə göstərdi. Bu, bizimlə bir sinifdə oxuyan Sulduz adlı oğlanın ona yazdığı sevgi məktubuydu. O gündən, Aliyə ona yazılan məktubları mənimlə birlikdə oxuyurdu. Bir dəfə mənə dedi: "İstəyirəm bunlar səndə qalsın, evə apara bilmirəm, çantamda da saxlaya bilmirəm. Birdən kiminsə əlinə düşər. Bir yerdə gizlət,sonra imkan olanda verərsən özümə”.
Mən onu başa düşürdüm: evlərinin sonbeşiyiydi, qardaş-bacıları özündən yaşca çox böyük idilər. Yəqin, onlardan çəkinirdi. Məktubları ondan alıb atamın kitabxanasında – qalın cildli kitabların lap arxasında gizlətdim.
  Orta məktəbin son sinfində oxuyurduq. Bir aydan sonra son zəngimiz olacaqdı. Son zəng şənliyinə hazırlaşırdıq, məşqlərimiz başlamışdı. Hamı Aliyənin yenə də həmin  mahnını oxumağını istəyirdi. Bu mahnı onun vizit kartı olmuşdu.
     May ayının əvvəlləri, yazın gözəl vaxtıydı. Məktəbimizin həyətində, sinif otaqlarının qarşısındakı ləklərdə əkilmiş qızılgüllərin ətri, şövqlə oxuyan quşların səsi bizi həyətə çağırırdı. Belə havada dərsdə oturmaq bir az canımızı sıxırdı.Zəng vurulan kimi həyətə axışdıq. İki-iki, üç-üç bir yerə toplaşıb deyib-gülür, zarafatlaşır, on dəqiqəlik tənəffüsün dadını çıxarırdıq.
    Aliyəylə  uşaqlardan bir az aralıda yenə pıçıldaşırdıq, Sulduzun ona yeni yazdığı məktubundan  danışırdı. Yanaqları allanmış rəfiqəmin gözləri xoşbəxtlik saçırdı. O, həyəcanlıydı. Çiyinlərindən sinəsinə düşən hörüklərinin ucunu açıb,gah barmaqlarıyla darayır, gah da  onları yenidən hörürdü. Çəhrayı rəngli yanaqlarına, köşək gözlərinə baxaraqonu dinləyirdim.
   Birdən onun burnundan dodaqlarının üstünə doğru qan sızdığını gördüm.Özü də bunu hiss edib əlini burnuna tutdu. Qan getdikcə çoxalırdı. Barmaqlarının arasından damcılayan qan, ağ önlüyünün üstündə qızmızı ləkələr salırdı. Biz nə olduğunu anlayana qədər bayaqdan damcılarla axan qan fəvvarə verdi; indi qızın burnundan axan qan qarşısı kəsildikdən sonra birdən açılan çay kimi köpüklənib fışqırmağa başladı. Ömrümdə insan burnundan bu qədər qan axdığını görməmişdim:kəsilmiş başın yerindın axan qan gölünə bənzəyirdi. Qışqırıb ətrafdakıları köməyə çağıranda Aliyə kökündın qopmuş ağac kimi yerə yıxıldı.Qız yerdə qan içində  çırpınırdı.
   O, indiyə qədər heç vaxt xəstələnməmişdi. Biz soyuqdəymə, zökəmlə tez-tez xəstələnsək də, Aliyənin necə deyərlər, burnu da qanamamışdı. Amma  indi o qanamayan burundan axan qanı kəsmək olmurdu.
    Aliyə son zəngimizə gələ bilmədi. Valideynləri onu paytaxtdakı xəstəxanaların birində müalicə elətdirirdilər. Sonradan eşitdim ki, Aliyədə çox nadir rast gəlinən irsi qan xəstəliyi aşkar olunub. Bir aydan sonra xəstəliyi  müalicəyə tabe olmadığından, onu xəstəxanadan evə buraxdılar. Bir də heç vaxt ayağa qalxa bilməyəcəkdi. İflic idi, ömürlük çarpayıya məhkum olmuşdu.
    Aliyənin yanına getmək istəsəm də, gedə bilmirdim. Onu ümidsiz, çarəsiz vəziyyətdə görmək istəmirdim.
  Bir gün özümü toplayıb onu görməyə getdim. Evlərimiz bir-birindən xeyli aralıydı. Yol uzunu  özümü möcüzə görəcəyimə inandırırdım. Ürəyimdə yalvarırdım: "Kaş mən içəri girəndə ayağa qalxa biləydi, eşitdiklərim yalan olaydı!”
   Pəncərənin qarşısındakı dəmir çarpayıda uzanıb qapıya baxırdı. Mənim sevimli rəfiqəmin çəhrayı yanaqları solmuşdu. Sevdiyim gözəl köşək gözləri çuxura düşmüşdü. O qədər arıqlamışdı ki, yumru, dolu üzünun sümükləri qalmışdı.
  Məni görəndə üzünə kədər qarışıq təbəssüm qondu, uzandığı yerdən dikəlməyə çalışıb:
– Ah, nə yaxşı gəldin, elə indi səni düşünürdüm, – dedi.
Onunla görüşüb yanında oturdum. Sinif yoldaşlarımızı, müəllimlərimizi, son zəngimizin necə keçdiyini bir-bir məndən soruşdu. Sonra dərindən nəfəs alıb:
– Yadındadı, o mahnıya görə məndən küsmüşdün. Mənimlə neçə vaxt danışmadın. Hərdən fikirləşirəm, o mahnı mənim taleyimə təsir etdi. Bax, mənim günüm o gördüyün pəncərəyə baxıb əsən yellərdən, hər gəlib-gedəndən soraq, bir xəbər gözləməklə keçir. Qapıdan kimsə girəndə sevinirəm, çıxıb gedən kimi yenə  kiminsə gələcəyini gözləyirəm.  Ona təsəlli vermək istədim, danışmağıma imkan vermədi:
– Yox, heç nə demə! Bu xəstəlik, sağalan xəstəlik deyil. Bir daha ayağa durmayacağımı bilirəm, amma bir şeyə şükür edərək yaşayıram: bu xəstəliklə doğulan gündən yaşayanlar var. Tanrı mənə on yeddi il vaxt verdi. Oxumağı öyrəndim. İndi kitab oxumaqla təsəlli tapıram, günümü başa vururam. On il məktəbə gedə bildim, sizin kimi dostlar qazandım. Elə bunlar da mənə bəsdir. Anam əziyyətimi çəkir, ona yazığım gəlir. Hər gün bir az qocalır. İstəmirəm ki, illərlə mənə qulluq edib əziyyət çəksin. Allaha hər gün yalvarıram ki, məni yanına tez aparsın, anam əziyyət çəkməsin.
Bu mənim onunla son görüşüm oldu. Bakıda universitetə qəbul olmuşdum, dərslərim çox çətin idi. Vaxtın necə keçdiyini hiss etmirdim. Başım elə qarışmışdı ki, hamını, hər şeyi unutmuşdum. Bir də kəndə yaz tətilində qayıda bildim. Anamdan Aliyəni xəbər alanda bir az susub, sonra hüznlü səslə: "Şəhərdə heç kimin yoxdu, təkiydin, dərslərin də çətiniydi, ürəyinə salıb xiffət edərsən deyə, sənə demədik .” 
     Aliyə üç ay  bundan əvvəl, bu dünyanı tərk edib özü istədiyii kimi, Tanrının dərgahına köçmüşdü.
...Onunla üz-üzə dayanmışdım. Kədərli, intizarlı, yol çəkən gözləriylə qara mərmərdən mənə baxırdı. Bəlkə də, sevdiyini soruşmaq istəyirdi. Məndə onun əmanəti qalmışdı. Kim bilir, bəlkə son anında onları xatırlamışdı.
 "O mahnını məndən aldın,məni oxumağa qoymadın. Mən oxusaydım, bu soyuq daşdan, bəlkə yollara mən boylanacaqdım. Bu kədərli tale, bəlkə məni yaxalayacaqdı. Kim bilir, bəlkə də sən özünü qurban vermisən. Sən günahsız mələksən,əzizim. Bax, əmanətini gətirdim. Onu burda qoyub gedirəm. Daha yollara baxma! Uyu, öz cənnətində.”
  Məktubları məzarının yanında "dəfn etdim”. Mənə elə gəldi ki, bir az bundan qabaq kədərlə baxan qara, köşək gözləri indi gülümsəyir, cingiltili, yanıqlı səsiylə yenə o mahnısını oxuyub mənimlə vidalaşır: "Yadıma səni salanda,gözüm yaşla dolmasınmı...”